استان چهارمحال و بختیاری خاستگاه یکی از بهترین نژادهای گوسفند ایرانی، یعنی «گوسفند بختیاری» است. این نژاد به دلیل جثه بزرگ، توان تولید گوشت بالا و سازگاری با آبوهوای سرد کوهستانی، از نظر اقتصادی بسیار ارزشمند است. **ایستگاه تحقیقات گوسفند بختیاری در بروجن** که در منطقه دامپروری شهرستان بروجن واقع شده و زیر نظر مرکز تحقیقات استان فعالیت میکند، تنها مرجع تخصصی برای اصلاح نژاد این گوسفند بومی در کشور است.
ماموریت **ایستگاه تحقیقات گوسفند بختیاری در بروجن**، جلوگیری از تخریب ژنتیک نژاد بختیاری (به دلیل آمیختهگری نامناسب) و افزایش بهرهوری گلههای بومی است. محققان این مرکز با استفاده از روشهای پیشرفته ژنتیکی، به دنبال افزایش نرخ دوقلوزایی، بهبود سرعت رشد برهها و کاهش چربیهای غیرضروری در لاشه هستند. این ایستگاه به عنوان یک مزرعه الگویی، محلی برای آموزش دامداران و تولید قوچهای اصلاح شده (Top Sires) است که به طور مستقیم برای بهبود گلههای عشایری و روستایی استان توزیع میشوند.
فعالیتهای پژوهشی و خدمات دامی
این ایستگاه تخصصی در حوزههای زیر فعال است:
۱. برنامه ملی اصلاح نژاد گوسفند بختیاری
تشکیل گلههای هسته (Core Flocks)، ثبت رکوردهای تولید شیر و گوشت، و انتخاب ژنهای برتر برای تلقیح مصنوعی. این فعالیتها باعث تثبیت صفات مطلوب نژاد بختیاری میشود.
۲. تحقیقات تغذیه دام سردسیر
بررسی ارزش غذایی گیاهان مرتعی کوهستان و فرمولاسیون جیرههای زمستانه اقتصادی با استفاده از یونجه، جو و ضایعات کشاورزی منطقه برای جلوگیری از کاهش وزن دام در فصول سرد.
۳. تولید و ترویج علوفه مقاوم به سرما
کشت ارقام یونجه و گیاهان علوفهای مقاوم به سرمای زمستان در اراضی ایستگاه و توزیع بذر و نشاء آنها بین دامداران منطقه.
۴. خدمات آموزش و فروش دام مولد
برگزاری کارگاههای مدیریت گله، بهداشت و تلقیح مصنوعی برای دامداران و فروش دامهای نر اصلاح شده (قوچهای ثبت نژاد) به منظور بهبود گلههای بومی.
اهمیت برای دامداران و عشایر
گوسفند بختیاری منبع درآمد اصلی عشایر است. این مرکز به آنها کمک میکند تا در شرایط خشکسالی و کمبود مرتع، دامهای خود را به صورت علمی مدیریت کنند و با حفظ نژاد، از ارزش اقتصادی آن بهره ببرند.
سوالات متداول درباره ایستگاه گوسفند بختیاری
**۱. آدرس دقیق ایستگاه کجاست؟**
استان چهارمحال و بختیاری، شهرستان بروجن، جاده بروجن به لردگان (محل دقیق ایستگاه در اراضی اطراف بروجن یا شهرکرد متغیر است).
**۲. شماره تلفن تماس ایستگاه چیست؟**
ارتباط از طریق مرکز تحقیقات استان (شهرکرد): 03833385201.
**۳. آیا فروش قوچ اصلاح شده دارد؟**
بله، در زمانهای مشخص و معمولاً از طریق مزایده یا معرفی توسط جهاد کشاورزی، قوچهای برتر ژنتیکی به فروش میرسند.
**۴. گوسفند بختیاری چه خصوصیاتی دارد؟**
گوسفندی است سنگینوزن (گوشتی)، با دنبه کوچک و پشم خشن و بلند، که به ارتفاعات عادت دارد.
**ایستگاه تحقیقات گوسفند بختیاری در بروجن**، حافظ میراث ژنتیکی و پشتیبان علمی دامپروری زاگرس جنوبی است.